(FOT. wstęgę przecinają: Burmistrz Miasta Grajewo, Krzysztof Waszkiewicz - zdj. z lewej
oraz dyrektor MDK, Edward Szabat - zdj. z prawej)

PIĘTNO HISTORII

 Na otwarcie sali widowiskowo-kinowej czekaliśmy kilka lat. Czas trwania prac remontowo-modernizacyjnych przedłużał się ponieważ w toku była sprawa regulacji stosunków własnościowych z Gminą Wyznaniową Żydowską w Warszawie. Gmina w 1999 r. skierowała wniosek do Komisji Regulacyjnej do Spraw Gmin Wyznaniowych Żydowskich o "wszczęcie postępowania regulacyjnego nieruchomości położonej w Grajewie przy ul. Wojska Polskiego 20", przypominając, że "na przedmiotowej nieruchomości w dniu 1 września 1939 r. znajdowała się synagoga". Gmina domagała się prawa własności do budynku MDK, bądź przyznania odpowiedniej nieruchomości zamiennej lub odszkodowania powołując się na przepisy ustawy z dnia 20 lutego 1997 r. "o stosunku Państwa do gmin wyznaniowych żydowskich w Rzeczypospolitej Polskiej". W efekcie sprawa regulacji stosunków własnościowych z Gminą Wyznaniową Żydowską znalazła swój finał dopiero w 2003 roku. Podpisano wówczas ugodę i Gmina zrzekła się "wszelkich przysługujących im roszczeń do przedmiotowej nieruchomości, a w szczególności do żądania przeniesienia własności tej nieruchomości obecnie i w przyszłości". W zamian Gmina Wyznaniowa Żydowska otrzymała dwie nieruchomości: przy ul. Wiktorowo oraz przy ul. Fabrycznej.
 Budynek, w którym dziś mieści się główna siedziba Miejskiego Domu Kultury w Grajewie był niegdyś synagogą (fot. z prawej). Wybudowany ok. 1871 roku przy obecnej ul. Wojska Polskiego funkcjonował w takiej roli aż do września 1939 r. Po wkroczeniu Armii Czerwonej, podczas okupacji sowieckiej, do 1941 r. wyremontowano spalony budynek, dobudowując szerszy front do pierwotnego prostokątnego kształtu głównego korpusu budowli i urządzono w nim kinoteatr. W okresie okupacji niemieckiej nadal pełnił rolę „Kulturhaus” czyli domu kultury. Po zakończeniu II wojny światowej budynek stał przez pewien czas pusty.
- W radzie miejskiej zastanawiano się bezowocnie przez kilka lat, co zrobić z rozległym budynkiem. Wreszcie Powszechna Spółdzielnia Spożywcza, nie pytając nikogo o zdanie, odremontowała parter i zajęła go na gospodę. To poruszyło miejscowe społeczeństwo. Podjęto w czynie społecznym, w porozumieniu z C.R.F. w Warszawie, odbudowę gmachu na kino, którego otwarcie nastąpiło w dniu 6 lipca 1950 roku. - opowiadał w 1955 roku nieżyjący już dziś kinooperator, Zenon Buzon w wywiadzie udzielonym Ludomirowi Rubachowi. (przeczytaj całość wywiadu)
 Grajewskie kino otrzymało wówczas słuszną, jak na owe czasy, nazwę "Przyjaźń" (fot. z lewej). Na parterze i w piwnicach budynku nadal funkcjonowała gospoda PSS. Dopiero po kolejnych kilku latach całość gmachu została adaptowana na potrzeby Domu Kultury.
 Miejski Dom Kultury powstał w latach 70-tych. Aktualnie posiada: budynek główny MDK (w którym mieści się sala widowiskowa z kinem), Klub "HADES" ze sceną plenerową oraz Izbę Pamięci Ziemi Grajewskiej. MDK podejmuje różnorodne działania edukacyjne oraz artystyczne. Organizuje konkursy m.in.: Regionalny Konkurs Piosenki, Turniej Tańca Współczesnego, Grajewski Przegląd Kapel Podwórkowych, Przegląd Dorobku Kulturalnego Miasta Grajewa, Dni Grajewa. Wysoki poziom zespołów Miejskiego Domu Kultury został wielokrotnie potwierdzony nagrodami i wyróżnieniami na festiwalach i przeglądach wojewódzkich, międzywojewódzkich i ogólnopolskich. Ponadto MDK oferuje szeroki wachlarz zajęć artystyczno - edukacyjnych dla dzieci, młodzieży i dorosłych w kołach i klubach zainteresowań m. in. koło plastyczne, koło modelarskie. Organizuje imprezy rozrywkowe, zajęcia rekreacyjne.

REMONT I MODERNIZACJA

  Pierwszy poważniejszy remont budynku prowadzono w latach 70-tych. Ostatni remont, połączony z modernizacją sali widowiskowej zaowocował otwarciem jednego z najnowocześniejszych w województwie podlaskim kin. W trakcie prowadzonego obecnie remontu elewacji na frontonie budynku Kultury uwidoczniony został charakterystyczny element architektoniczny w postaci stylizowanej harfy.
- Element ten należy zaliczyć do tzw. sztuki socrealizmu. Nie jest to, jak sugerują niektórzy, pozostałość po synagodze. - uważa Tomasz Dudziński z Izby Pamięci Ziemi Grajewskiej.
 Urząd Miasta Grajewo w latach 2002 - 2006 na modernizację obiektu poniósł koszty w wysokości prawie 3 mln zł. Część robót ze środków budżetowych miasta w procedurach przetargowych wykonuje Miejski Dom Kultury: elewację budynku z wymianą stolarki okiennej, remont szatni, garderoby, zamontowanie instalacji monitoringu telewizyjnego, antywłamaniowej - prace te to koszt ok. 600 tys. zł.

 Modernizacja budynku MDK w Grajewie była procesem kilkuletnim, wieloetapowym:
           ROK 2000 - 2001 - opracowano dokumentację projektową
           ROK 2002 - wykonano instalację elektryczną i sygnalizację pożarową - koszt prac wyniósł prawie 250 tys. zł
           ROK 2003 - wykonanie instalacji wentylacji i klimatyzacji  - koszt prac wyniósł ponad 300 tys. zł
           ROK 2004 - aktualizacja dokumenacji wentylacji i klimatyzacji w związku ze zmianą przepisów przeciwpożarowych, wykonanie dokumentacji na kinotechnikę, instalację przeszkodową, rozbiórka starej podłogi w sali widowiskowej i foyer I oraz II piętra - koszt prac wyniósł prawie 62 tys. zł
           ROK 2005 - wykonanie "ślepej" podłogi w sali widowiskowej i foyer I i II piętra, wykonanie wzmocnienia konstrukcji stropu nad widownią, wykonanie sanitariatów na I i II piętrze, instalacji przeszkodowej i ewakuacyjnej, sieci hydraulicznej oraz wymiana stolarki okiennej w części budynku - koszt prac wyniósł prawie 500 tys. zł
           ROK 2006 - wykonanie prac budowlanych oraz akustycznych sali widowiskowej we foyer I i II piętra, remont pomieszczeń pomocniczych (projektorownia) i klatek schodowych, wykonanie instalacji oddymiania klatek schodowych, zamontowanie aparatury projekcyjnej, nagłośnieniowej oraz multimedialnej, montaż foteli kinowych - koszt prac wyniósł ponad 2 mln zł
 W efekcie w Grajewie powstała nowoczesna sala widowiskowo-kinowa. Ściany oraz sufit w sali wyłożone są ekranami akustycznymi szwedzkiej firmy. Do wyświetlania filmów jest używana włoska aparatura projekcyjna (dwa wysokiej klasy projektory) oraz zwijany ekran projekcyjny. W budynku zainstalowano system nadzoru wizyjnego, który daje możliwość całodobowej obserwacji wejść do obiektu oraz jego wnętrza bez względu na oświetlenie. Powierzchnia użytkowa sali wynosi 2162 m2. Ze względu na potrzeby osób niepełnosprawnych zmniejszono liczbę foteli kinowych z 364 miejsc do 295. Również z myślą o niepełnosprawnych w budynku planuje się zamontowanie specjalnego dźwigu, który będzie pełnić funkcję windy. Ponadto trwają końcowe prace nad projektem parkingu z lewej strony budynku.

SALA WIDOWISKOWO - KINOWA

PRZED (FOT. Z LEWEJ - NA SCENIE J. BUZON) I PO REMONCIE (FOT. Z PRAWEJ):